Đi tới nội dung chính
System Design Lab
Microservice Patterns

Saga

Giữ dữ liệu nhất quán giữa nhiều service mà không cần transaction phân tán: chạy lần lượt các local transaction, và khi một bước lỗi thì hoàn tác các bước trước đó.

Nâng cao 10 phút đọc· Cập nhật 2026-11-18

Sau bài này bạn sẽ

  • Giải thích vì sao một transaction database không thể trải qua nhiều microservice.
  • Mô hình hoá một quy trình nghiệp vụ thành các local transaction cộng với các bước bù trừ.
  • So sánh orchestration và choreography.
  • Nhận ra các vấn đề về cô lập mà saga gây ra và cách đối phó.

Nên đọc trước

Tổng quan

Đặt một chuyến đi nghĩa là đặt vé máy bay, khách sạn và thuê xe từ ba công ty khác nhau. Không ai có thể khoá cả ba cùng lúc. Bạn đặt từng thứ một, và nếu hết xe thì bạn huỷ khách sạn và vé máy bay. Đó chính là saga: một chuỗi các bước, mỗi bước có một thao tác "hoàn tác".

Với mỗi service một database, việc đặt hàng chạm tới database của Orders, Payment và Inventory. Một transaction ACID không thể trải qua tất cả. Saga chia giao dịch nghiệp vụ thành các local transaction, mỗi service một cái, tự commit độc lập. Nếu một bước lỗi, saga chạy các giao dịch bù trừ cho những bước đã commit, theo thứ tự ngược lại.

Sao không dùng transaction phân tán?

Two-phase commit (2PC) có thể làm nhiều database commit nguyên tử, nhưng nó giữ khoá qua các service trong lúc chờ bên tham gia chậm nhất, bị kẹt nếu coordinator chết đúng thời điểm, và hầu hết message broker cùng các kho NoSQL không hỗ trợ. Microservice đánh đổi tính nguyên tử lấy tính sẵn sàng và chấp nhận nhất quán cuối cùng (eventual consistency) — saga làm điều đó trở nên tường minh và an toàn.

Các bước và bước bù trừ

Bước (local transaction)Bù trừGhi chú
Orders: tạo đơn (PENDING)Huỷ đơnTrạng thái PENDING báo cho mọi người rằng đơn chưa phải cuối cùng.
Payment: trừ tiền thẻHoàn tiềnHoàn tiền là một hành động nghiệp vụ mới, hiện trên sao kê — không phải rollback.
Inventory: giữ hàng—Bước cuối không cần bù trừ: nếu thành công, saga hoàn tất.
Order SagaOrdersPaymentInventory

Bấm Chạy, hoặc dùng mũi tên để đi từng bước.

Saga dạng orchestration, bước thứ ba lỗi và hai bước đầu được bù trừ.

Chạy thử

Kịch bản B làm 30% đơn thất bại ở bước cuối. So sánh Hoàn tác sạch sẽ với Bị bỏ dở, không nhất quán ở kịch bản C: cùng số lỗi, chất lượng dữ liệu hoàn toàn khác nhau. Mở tab Sequence trực tiếp để thấy các lần hoàn tiền và huỷ đơn diễn ra.

Đang tải mô phỏng…

Orchestration và choreography

Phương án AOrchestration
CustomersCustomersOrder SagaorchestratorOrder SagaOrderstạo / huỷOrdersPaymenttrừ tiền / hoàn t…PaymentInventorygiữ hàng / trả hà…Inventory
Một saga orchestrator bảo từng service phải làm gì và theo dõi trạng thái. Dễ theo dõi và thay đổi; thêm một thành phần phải vận hành.
Phương án BChoreography
Ordersphát OrderCreatedOrdersEvent busEvent busPaymentphát PaymentCharg…PaymentInventoryphát StockReserve…Inventory
Mỗi service phản ứng với event của service trước. Không có điều phối trung tâm, nhưng luồng bị rải khắp các service và khó nhìn thấy.

Choreography hợp với saga ngắn hai, ba bước do một đội sở hữu. Ngay khi luồng có nhánh, có timeout hoặc trải qua nhiều đội, một orchestrator sẽ dễ suy luận, kiểm thử và giám sát hơn.

Chạy phiên bản choreography bên dưới. Cùng một luồng nghiệp vụ hình thành chỉ từ các đăng ký event — và kịch bản C cho thấy kiểu hỏng kinh điển của nó: một đội quên đăng ký một event thất bại, không có lỗi nào, và đơn hàng lặng lẽ nằm ở PENDING trong khi thẻ của khách đã bị trừ tiền.

Đang tải mô phỏng…

Cái bẫy: không có cô lập Nâng cao

Nâng cao Mỗi local transaction commit ngay, nên request khác có thể thấy trạng thái trung gian của saga — một khoản thanh toán cho đơn sẽ bị huỷ một giây sau. Những bất thường này (dirty read, lost update) được xử lý bằng thiết kế, không phải bằng database:

Nâng cao
  • Khoá ngữ nghĩa (semantic lock) — các trạng thái như PENDING hay APPROVAL_PENDING báo cho thao tác khác tránh xa hoặc chờ.
  • Pivot transaction — sắp xếp các bước sao cho mọi thứ sau điểm không thể quay lại chỉ có thể thành công (hoặc được thử lại cho tới khi thành công).
  • Cập nhật giao hoán — thiết kế thao tác sao cho thứ tự không quan trọng (ghi nợ và ghi có thành các bút toán riêng).
  • Đọc lại giá trị trước khi cập nhật, và cho saga thất bại nếu chúng đã thay đổi.

Phác thảo triển khai (orchestrator)

PlaceOrderSaga.java
@Component
public class PlaceOrderSaga {

    private final SagaRepository sagas;      // trạng thái saga được lưu bền vững
    private final CommandPublisher commands;  // gửi command qua outbox

    PlaceOrderSaga(SagaRepository sagas, CommandPublisher commands) {
        this.sagas = sagas;
        this.commands = commands;
    }

    @Transactional
    public void start(PlaceOrder request) {
        SagaState saga = sagas.save(SagaState.start(request));
        commands.send(new CreatePendingOrder(saga.id(), request));
    }

    @Transactional
    public void onReply(StepReply reply) {
        SagaState saga = sagas.findById(reply.sagaId()).orElseThrow();
        if (saga.alreadyHandled(reply.messageId())) return;      // phản hồi có thể bị giao lại

        if (reply.success()) {
            saga.markDone(reply.step());
            switch (reply.step()) {
                case CREATE_ORDER -> commands.send(new ChargeCard(saga.id(), saga.payment()));
                case CHARGE_CARD -> commands.send(new ReserveStock(saga.id(), saga.items()));
                case RESERVE_STOCK -> commands.send(new ApproveOrder(saga.id()));
            }
        } else {
            saga.startCompensating();
            // Hoàn tác các bước đã xong theo thứ tự ngược: hoàn tiền, rồi huỷ đơn.
            saga.completedSteps().reversed().forEach(step -> commands.send(step.compensation(saga.id())));
        }
        sagas.save(saga);
    }
}

Đánh đổi

ĐượcMất
Tính nhất quánDữ liệu giữa các service hội tụ về trạng thái nhất quán.Chỉ là cuối cùng; trạng thái trung gian vẫn nhìn thấy được.
Tính sẵn sàngKhông có khoá xuyên service; mỗi service vẫn tự chủ.Nhiều thành phần hơn: trạng thái saga, phản hồi, timeout.
Độ phức tạpMô hình tường minh cho một quy trình nghiệp vụ dài.Mỗi bước cần một bước bù trừ và mọi handler phải idempotent.

Lưu ý khi chạy production

  • Lưu trạng thái saga bền vững và cho mỗi saga một id đi kèm trong mọi message của nó.
  • Thêm timeout cho từng bước: bên tham gia không bao giờ trả lời phải kích hoạt bù trừ, không để saga kẹt mãi.
  • Giám sát các saga kẹt ở trạng thái chưa kết thúc và tỉ lệ bù trừ — tỉ lệ tăng cũng là một tín hiệu nghiệp vụ.
  • Cân nhắc một workflow engine (Temporal, Camunda) khi saga dài hoặc nhiều.

Đọc thêm

Bài liên quan